Eurekaprijs voor Wetenschapscommunicatie 2015 voor 'Ik ben Alice' en Universiteit van Nederland

27 mei 2015

De NWO-KNAW Eurekaprijs voor Wetenschapscommunicatie 2015 gaat naar de makers van de documentaire Ik ben Alice en naar de oprichters van de Universiteit van Nederland. Zij kregen de prijs voor hun bijzondere bijdrage aan het vergroten van de kennis en betrokkenheid van een breed publiek bij de wetenschap.

De Eurekaprijs voor Wetenschapscommunicatie is een gezamenlijk initiatief van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). De prijs wordt mede gefinancierd door het Van Walree Fonds. Met de Eurekaprijs belonen NWO en KNAW ieder jaar een onderzoeker en een journalist die wetenschap het beste voor het voetlicht hebben gebracht. Beide winnaars krijgen een geldbedrag 15.000 euro, te besteden aan een activiteit op het gebied van wetenschapscommunicatie van hun keuze. De prijs is op 12 juni 2015 uitgereikt tijden het evenement Bessensap.

Foto Sascha Schalkwijk

Onderzoeksgroep SELEMCA (VU) en Sander Burger

‘Voor het breed en indringend uitdragen van prikkelend onderzoek naar de mogelijkheden van emotioneel intelligente ‘zorgrobots’ in de ouderenzorg’. De VU-onderzoeksgroep SELEMCA werkt, onder leiding van hoofdonderzoeker Johan Hoorn, aan de ontwikkeling van caredroids: ‘zorgrobots’ die dankzij ingebouwde mensachtige ‘emotionele intelligentie’ kunnen helpen bij de verzorging en begeleiding van ouderen. SELEMCA’s werk verlegt grenzen in kunstmatige intelligentie en roept grote vragen op over onze omgang met veroudering en vereenzaming. De onderzoekers gaan die vragen niet uit de weg maar communiceren intensief en veelzijdig met de samenleving onder andere via websites, workshops, beurzen, festivals, sociale media en installatiekunst.

De dit jaar uitgekomen documentairefilm Ik ben Alice van regisseur Sander Burger is één sterk voorbeeld van deze indringende communicatie. De film toont ontroerende en tegelijk schrijnende interacties tussen het zorgrobotje Alice en drie vereenzaamde hoogbejaarden. Burger voorziet het gevoelige onderwerp van grijstinten en helpt zijn publiek zo los te komen van al te snelle zwart-wit-meningen over de mogelijke rol van technologie bij het opvangen van de gevolgen van vergrijzing.

Ik Ben Alice | Trailer

 

Foto Sascha Schalkwijk

Alexander Klöpping en Marten Blankesteijn

‘Voor het initiëren van de Universiteit van Nederland, een online etalage van inspirerende hoorcolleges opgenomen in een nachtclub in Amsterdam.’ Op de online Universiteit van Nederland (www.universiteitvannederland.nl) geven speciaal geselecteerde hoogleraren via filmpjes gratis hoorcollege op internet. In het eigentijdse, sfeervolle decor van een bomvolle nachtclub Air in Amsterdam gaan zij op inspirerende wijze in op aansprekende vragen uit alle takken van de wetenschap. Mede dankzij de originele en doordachte vormgeving heeft de Universiteit van Nederland in korte tijd en met een bescheiden budget een groot publiek bereikt.

De jury roemt de originaliteit en de toegankelijkheid van het door Klöpping en Blankesteijn opgezette platform. Met de Universiteit van Nederland hebben zij een extra brug gebouwd tussen de wetenschap enerzijds en brede, relatief jonge doelgroepen in de maatschappij anderzijds.

Onafhankelijke jury

Voor deze editie van de Eureka-prijs werden 56 personen en teams genomineerd. Genomineerden moeten in Nederland werkzaam zijn en worden voorgedragen door een organisatie of persoon werkzaam in de wetenschap, wetenschapscommunicatie of journalistiek.

De onafhankelijke jury bestond dit jaar uit Marcel Dicke (hoogleraar entomologie, voorzitter) en Joost Huijsing (van Vroege Vogels), de Eurekaprijswinnaars van 2013, aangevuld met Irene de Bel (hoofdredacteur Opzij); Andrea Evers (hoogleraar gezondheidspsychologie) en Christoph Lüthy (hoogleraar geschiedenis van de filosofie en de natuurwetenschappen).