KNAW: cognitiewetenschappen hebben permanent platform nodig

22 december 2010

De ambities voor het onderzoek in de cognitiewetenschappen zijn wereldwijd torenhoog. Wil Nederland aan de sterke internationale concurrentie het hoofd bieden, dan zijn structurele en grootschalige investeringen nodig in onderzoek en onderwijs. Ook is er op lokaal en landelijk niveau afstemming nodig in dit bij uitstek interdisciplinaire gebied.

Dat schrijft de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen in het advies Van moleculen tot mensen. Over de toekomst van de cognitiewetenschappen in Nederland, dat afgelopen week aan minister Plasterk is aangeboden.

Cognitiewetenschappers bestuderen informatieverwerkingsprocessen die te maken hebben met hersenen en gedrag. Daaraan leveren allerlei disciplines een bijdrage: cognitieve neurowetenschappen, neurobiologie, psychologie, filosofie, taalkunde, artificiële intelligentie, bewegingswetenschappen, enzovoort. Samenwerking van de disciplines leidt tot nieuwe inzichten in het samenspel van genen, brein, lichaam en omgeving. Op basis van deze inzichten kunnen nieuwe toepassingen worden ontwikkeld op het gebied van onderwijs, veiligheid en gezondheid.

Om dit uiteenlopende onderzoek beter te integreren is er volgens de Akademie een Nationaal Platform voor Cognitiewetenschappen nodig. Dat moet een permanent platform zijn, dat zich bezighoudt met de lande¬lijke afstemming voor langere tijd op het gebied van het cognitiewetenschappelijke onderzoek en onderwijs.

Belangrijke financier van het cognitiewetenschappelijk onderzoek in Nederland is het NWO-themaprogramma Brain and Cognition. Om het hoge niveau van de Nederlandse cognitiewetenschappen te waarborgen is het nodig dat de middelen voor dit programma worden verhoogd, en dat het na 2012 een waardige opvolger krijgt. Ministeries (BZK, EZ, Justitie, OCW en VWS) en bedrijfsleven moeten, onder meer als mogelijke gebruikers van de uitkomsten van het cognitieonderzoek, hieraan bijdragen, aldus de KNAW in haar advies. Ook is het nodig dat de universiteiten, UMC's en NWO voldoende middelen ter beschikking blijven stellen voor de aanschaf en inrichting van onderzoeksfaciliteiten.

Vanwege het bij uitstek interdisciplinaire karakter van de cognitiewetenschappen is de KNAW van mening dat alle cognitiewetenschappelijke masteropleidingen twee jaar moeten duren en de bètastatus verdienen.

Het rapport Van moleculen tot mensen. Over de toekomst van de cognitiewetenschappen in Nederland is gratis te bestellen of te downloaden.