KNAW verkent positie en toekomst van theologie en religiestudies

15 april 2014

De KNAW heeft een Verkenningscommissie Theologie en Religiestudies ingesteld. De commissie zal de positie van onderzoek en onderwijs op deze wetenschapsterreinen in kaart brengen en op grond daarvan aanbevelingen doen om beide gebieden te versterken. De KNAW presenteert het resultaat van de wetenschapsverkenning in het voorjaar van 2015 aan het wetenschappelijke veld, onderzoeksfinanciers en het ministerie van OCW.

Veranderingen in de theologie

Als gevolg van snelle secularisering heeft de ‘confessionele theologie’ de laatste decennia sterk aan belang ingeboet, zowel binnen als buiten de eigen kring. Een tweede belangrijke verandering is de losmaking uit de theologie van de religiewetenschap die - vanuit een buitenstaanderperspectief - religie als menselijk verschijnsel wil verklaren.

Doel verkenning

Doel van de KNAW-verkenning is het onderwijs en onderzoek op de gebieden theologie en religiestudies in Nederland in kaart te brengen. Op de achtergrond speelt daarbij de veranderende positie van religie in de maatschappij, zoals de opkomst van de islam. Centrale vragen: wat zijn de belangrijkste wetenschappelijke inzichten en trends? Wat zijn de kansen en bedreigingen van beide disciplines? Bij die laatste vraag wordt de relatie met aanpalende vakgebieden, zoals geschiedenis, Hebreeuws, Arabisch, sociologie en antropologie, betrokken.

Positie en synergie

Daarnaast verkent de KNAW-commissie de positie van het onderzoek in Nederland en daarbuiten: religieus erfgoed, de maatschappelijke en politieke context (zoals het beleid gericht op profilering van universiteiten) en de aansluiting bij internationale ontwikkelingen. De commissie bekijkt verder welke mogelijkheden er zijn om in de toekomst meer synergie tussen beide disciplines te bewerkstelligen.

Planning

De KNAW Verkenningscommissie Theologie en Religiestudies rapporteert in het voorjaar van 2015 over haar bevindingen. De commissie staat onder voorzitterschap van Ed Noort, emeritus hoogleraar Godgeleerdheid en Godsdienstwetenschap aan de Rijksuniversiteit Groningen.