Massa-experiment rond 'de wave' in de Kuip. Jubilerend Feyenoord podium voor onderzoek KNAW

29 januari 2011

Op 19 juli a.s. treffen wetenschap en voetbal elkaar in de Rotterdamse Kuip waar Feyenoord met een jubileumdag voor circa 50.000 fans zijn honderdjarig bestaan viert.

In het kader van het tweehonderdjarig bestaan van de KNAW krijgt Akademielid GertJan van Heijst, hoogleraar transportfysica aan de Technische Universiteit Eindhoven, daar de gelegenheid te onderzoeken of een menselijke wave in een stadion zich net zo gedraagt als de uit de natuurkunde bekende soliton. Het is uitzonderlijk dat bij een wetenschappelijk experiment zoveel deelnemers tegelijkertijd betrokken zijn.

De jubilea van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW 200 jaar) en voetbalclub Feyenoord (100 jaar) vormen de aanleiding voor een vriendschappelijk treffen tussen wetenschap en voetbal op zaterdag 19 juli 2008. Tijdens de jubileumdag van Feyenoord is de Rotterdamse Kuip namelijk het toneel van een massa-experiment rond de wave.

Doel van het massa-experiment is te onderzoeken of een menselijke wave in een stadion zich hetzelfde gedraagt als een soliton. 'Soliton' is de natuurkundige naam van een enkelvoudige golf die zich voortplant zonder van vorm te veranderen. Bij een frontale botsing met een andere soliton bewegen deze golven door elkaar heen en vervolgen ieder hun weg. De eerste wiskundige beschrijving van solitonen kwam van de Amsterdamse wiskundige en Akademielid Diederik Korteweg (1848-1941) en zijn leerling Gustav de Vries.

Hoogleraar transportfysica Van Heijst zal de wave - in samenwerking met voetbalcommentator Koert Westerman - drie keer laten uitvoeren, op basis van telkens andere instructies voor het publiek. De bewegingen worden door camera's uit verschillende gezichtspunten voor onderzoeksanalyse vastgelegd. Van Heijst zal de resultaten van het massa-experiment op 3 oktober 2008 toelichten tijdens een seminar van de Virtual Knowledge Studio (VKS-KNAW) in Rotterdam. Los van de uitkomsten is in elk geval de opzet uniek: er is nog nooit een experiment gedaan waarbij zoveel mensen tegelijk betrokken waren.

De Feyenoord-jubileumdag start om 10.30 uur, het KNAW-massa-experiment begint rond 13.15 uur. De toegang is gratis; bezoekers hoeven zich niet vooraf te melden.

Noot voor de redactie

Voor informatie over het experiment en KNAW 200:

Voor informatie over de Feyenoord-jubileumdag kunt u contact opnemen met Gido Vader, gva@feyenoord.nl, persvoorlichter.