Stamceltechnologie Hans Clevers 'Nationaal Icoon 2014'

6 november 2014

Minister Kamp van Economische Zaken maakte vandaag bekend welke vier projecten de status krijgen van 'Nationaal Icoon 2014'. Onder de winnaars de stamceltechnologie die wordt ontwikkeld door Hans Clevers bij het Hubrecht Instituut en de stichting Hubrecht Organoid Technology. Voor de status 'Nationaal Icoon' komen in aanmerking baanbrekende innovatieve projecten die zorgen voor toekomstige welvaart en die bijdragen aan het oplossen van mondiale maatschappelijke opgaven.

Nationale Iconen

Hans Clevers (foto: Jussi Puikkonen)Op 31 maart startte minister Kamp namens het kabinet de zoektocht naar Nationale Iconen. Een jury onder voorzitterschap van oud-minister Hans Wijers beoordeelde in totaal 165 inzendingen. Op basis van het juryadvies besloot het kabinet vier iconen te benoemen in drie categorieën: 'R&D doorbraaktechnologie', 'industriële innovatie' en 'uitvinder'. Naast het onderzoek van de groep Clevers werd ook het onderzoek naar kwantumcomputers van KNAW-lid Leo Kouwenhoven gelauwerd als Nationaal Icoon. 

Met de competitie wil het kabinet Nederland inspireren om innovatief te blijven, en de wereld tonen waar Nederland goed in is. Het kabinet helpt de Nationale Iconen hun ambities waar te maken en biedt ze een internationaal podium. De iconen krijgen ondersteuning op maat met twee ambassadeurs op ministerieel niveau. Zijne Majesteit de Koning woonde de uitreiking in de Ridderzaal bij. 

Het bekroonde onderzoek

De groep van Hans Clevers onderzoekt zieke en gezonde stamcellen. Clevers ontdekte dat er in de darm veel overeenkomsten bestaan tussen de normale vernieuwing van darmweefsel en het ontstaan van darmkanker. Om nieuwe behandelmethoden voor kanker te kunnen ontwikkelen, is een beter begrip ervan cruciaal. Clevers vond een eiwit dat specifiek is voor stamcellen, zowel in de darm als in tal van andere organen. Hij wist vervolgens uit individuele stamcellen van deze organen miniorgaantjes ('organoïden') te kweken. Om met deze kennis toepassingen te ontwikkelen voor patiënten is in juli 2013 de stichting Hubrecht Organoid Technology opgericht. De stichting gebruikt de zogenaamde organoïdentechnologie om ‘persoonlijke’ medicijnen voor kanker en andere ziektes te ontwikkelen, dat wil zeggen: toegespitst op de specifieke situatie van de individuele patiënt.

Over Hans Clevers

Geneticus en arts Hans Clevers (1957) is sinds 1 juni 2012 president van de KNAW. Daarnaast is hij, sinds 2002, hoogleraar moleculaire genetica aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMC-U). Hans Clevers studeerde geneeskunde en biologie en promoveerde in 1985 aan de Universiteit Utrecht. Daarna werkte hij als postdoc aan Harvard University. Van 1991 tot 2002 was Clevers hoogleraar immunologie in het UMC-U, sinds 2002 is hij er hoogleraar moleculaire genetica. Van 2002 tot 2012 was Hans Clevers directeur van het Hubrecht Instituut voor Ontwikkelingsbiologie en Stamcelonderzoek, een van de zestien instituten van de KNAW. Bij zijn aantreden als president van de KNAW trad hij terug als directeur van het instituut. Sindsdien zet hij zijn onderzoekswerk voort in dienst van het UMC-U en geeft leiding aan een onderzoeksgroep bij het Hubrecht Instituut.