Onderzoek naar alternatief gebruik van landbouwgewassen van start

13 november 2009

(Dit is een gezamenlijk persbericht van KNAW en NWO) De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) en de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) hebben samen met hun Indonesische partners de selectieprocedure afgerond van het nieuwe onderzoeksprogramma 'Agriculture beyond Food'.

Dit vijfjarig wetenschappelijk programma onderzoekt de mogelijkheden en beperkingen van bio-based producten.

Uit acht aanvragen van Indonesisch-Nederlandse onderzoeksconsortia heeft de selectiecommissie drie complementaire onderzoeksvoorstellen geselecteerd (zie onder voor de geselecteerde voorstellen). De voorstellen richten zich op sociaal-economische, juridische, geografische, antropologische en technologische aspecten van de productie van plantaardige olie voor biodiesel en andere producten uit gewassen zoals Jatropha curcas en oliepalm. Landgebruik, het verdringen van de plaatselijke bevolking en de mogelijke nieuwe middelen van bestaan voor rurale gemeenschappen staan centraal op de onderzoeksagenda. Coördinator is de Wageningen Universiteit en Research Center. Wetenschappers uit Groningen, Utrecht, Leiden, Wageningen, Twente en Indonesië nemen deel aan het onderzoek. Deze geïntegreerde aanpak is essentieel en karakteristiek voor het programma. Met de toekenning is in totaal 2,5 miljoen euro gemoeid.

Het onderzoeksprogramma 'Agriculture beyond Food' gaat op 18 november 2009 van start met een driedaagse masterclass aan de Universiteit Wageningen. De masterclass belicht de toekomstmogelijkheden van biomassa vanuit diverse invalshoeken. Zo krijgen de deelnemers een breed overzicht over verschillende aspecten van 'Agriculture beyond Food'. Dit helpt hen bij de eigen meningsvorming en bij het innemen van positie in het wetenschappelijke en maatschappelijke debat over 'Agriculture beyond Food'.

Toekomst voor biomassa

Wereldwijd neemt de vraag naar biomassa voor gebruik als brandstof of andere producten toe. Hiermee komt ook de discussie op in hoeverre dit een bedreiging vormt in termen van duurzaamheid en voedselzekerheid. Tegelijkertijd biedt dit boeiende nieuwe mogelijkheden voor de agrarische sector. Wetenschappelijk inzicht in mogelijkheden en beperkingen zijn noodzakelijk om de toekomst van een agrarische sector 'voorbij voedsel' in te kunnen schatten.
Tegen deze achtergrond hebben NWO en KNAW het onderzoeksprogramma 'Agriculture beyond Food' opgezet. Zo moet duidelijk worden naar welke kant de balans voor de toekomst van bio-energiegewassen zal doorslaan.

Het programma past in de strategie van de Nederlandse overheid om landen die in het bijzonder geschikt zijn voor de productie van biomassa te ondersteunen. Indonesië is een van die landen. De ambitie van Nederland is om een sleutelrol te spelen in duurzame biomassaproductie en om de ontwikkeling van het bio-refinery concept verder uit te diepen. Binnen deze samenwerking wil Indonesië de kansen van bio-energie en bio-materialen benutten, met name in relatie tot werkgelegenheid. KNAW en NWO willen 'Agriculture beyond Food' op den duur verder uitbreiden door met steun van SenterNovem en het Ministerie van Economische Zaken nieuwe stakeholders en bedrijven bij het programma te betrekken.

Geselecteerde voorstellen

De gehonoreerde voorstellen zijn getiteld:

  1. Sliding from greasy land? Migration flows and forest transformation caused by oil palm expansion in Riau (Sumatra) & Berau (East Kalimantan)
    Aanvragers: Universiteit Utrecht en Gadjah Mada University Yogyakarta, in samenwerking met Bogor Agricultural University en Mulawarman University Samarinda
  2. Breakthroughs in biofuels; Mobile Technology for Biodiesel Production from Indonesian Resources
    Aanvragers: Rijksuniversiteit Groningen en Bandung Institute of Technology, in samenwerking met Wageningen University and Research Center, Gadjah Mada University Yogyakarta, Universiteit Twente, University of Palangkaraya
  3. JARAK: The commoditization of an alternative biofuel crop in Indonesia
    Aanvragers: Universiteit Leiden en Gadjah Mada University Yogyakarta, in samenwerking met University of Indonesia, Wageningen University and Research Center, Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde, Parahyangan University Bandung, Mulawarman University Samarinda, International Institute of Asian Studies Leiden, Bogor Agricultural University

Voor de redactie

U bent van harte welkom kennis te nemen van het onderzoeksprogramma 'Agriculture beyond Food' bij de start van de masterclass op 18 november 2009 om 09.00u aan de Universiteit Wageningen, Forumgebouw (gebouw 102) Wageningen. Deze masterclass is onderdeel van de Indonesisch - Nederlandse Open Science Meeting 'Science, Innovation and Valorisation: Bridging the Gap between Science, Market and Society', van 10 tot 20 november 2009. Zie voor meer informatie de webpagina van de Open Science Meeting.

Meer informatie over het onderzoeksprogramma 'Agriculture beyond Food' is te vinden op de webpagina van het programma.

U kunt ook contact opnemen met Annemarie Zegers, Afdeling Communicatie KNAW, annemarie.zegers@bureau.knaw.nl, telefoon 020 551 0820
of NWO, afdeling Voorlichting en Communicatie, voorlichting@nwo.nl, telefoon 070 344 0713.

Over de KNAW

Als forum, geweten en stem van de wetenschap bevordert de KNAW de kwaliteit en de belangen van de wetenschap en zet zij zich in voor een optimale bijdrage van de Nederlandse wetenschap aan de culturele, sociale en economische ontwikkeling van de samenleving. Als koepelorganisatie beheert de KNAW excellente onderzoeksinstituten met hun collecties en bevordert interdisciplinaire samenwerking en kennisuitwisseling. 'Agriculture beyond Food' is een van de activiteiten van het Scientific Programme Indonesia - Netherlands van de KNAW www.knaw.nl/indonesia. Zie ook de website van de KNAW.

Over NWO

Vernieuwing en kwaliteit. Dat zijn de speerpunten waarmee NWO werkt aan de toekomst van de wetenschap in Nederland. NWO financiert duizenden toponderzoekers aan universiteiten en instituten en geeft sturing aan de Nederlandse wetenschap via subsidies en onderzoeksprogramma's. Samen met wetenschappers, (inter-)nationale wetenschapsorganisaties en bedrijven ontwikkelt NWO onderzoeksprogramma's van topkwaliteit. 'Agriculture beyond Food' is een van de activiteiten binnen het NWO thema Duurzame Aarde www.nwo.nl/duurzameaarde. Zie ook de website van NWO.

Mocht u geen prijs meer stellen op onze persberichten dan kunt u zich afmelden via communicatie@bureau.knaw.nl.