Leo Kadanoff

De fysicus Leo Kadanoff, verbonden aan University of Chicago, heeft de Lorentzmedaille 2006 ontvangen. Hij kreeg de prijs voor zijn bijdragen aan de statistische fysica, in het bijzonder de theorie van faseovergangen.

Het onderzoek van Kadanoff heeft een ommekeer teweeggebracht in de manier waarop fysici kijken naar plotselinge veranderingen in een stof (bijvoorbeeld de overgang van een vloeistof naar een gas of het ontstaan van een magnetisch veld in een metaal). Kadanoff heeft ontdekt dat het gedrag bij zo'n 'faseovergang' voldoet aan universele wetmatigheden die op alle materie van toepassing zijn.

Klik hier voor een hogeresolutiefoto

Kadanoffs ideeën zijn uitzonderlijk vruchtbaar gebleken op andere terreinen van de natuurkunde. Door zijn theorie toe te passen op verschijnselen als turbulentie en zandverschuivingen, heeft Kadanoff een systematische theorie ontwikkeld voor wat we nu 'complexe systemen' noemen. Maar Kadanoffs werk heeft ook nieuw licht geworpen op chaotische verschijnselen buiten het directe domein van de natuurkunde, zoals de fluctuaties van beurskoersen, ritmestoornissen van het hart en het ontstaan van verkeersfiles.

Over de laureaat

Leo P. Kadanoff (1937) studeerde in Harvard en was daarna als postdoc enige jaren verbonden aan het Bohr Instituut in Kopenhagen. Daarna werkte hij aan de University of Illinois aan de faseovergangen. In 1969 werd hij hoogleraar aan Brown University, waar hij zich bezighield met stedenbouwkundige vraagstukken, zoals de inrichting van Rhode Island. Vanaf 1975 richtte Kadanoff zich weer op de natuurkunde. In 1978 werd hij aan de University of Chicago benoemd tot John D. and Catherine T. MacArthur Distinguished Service Professor of Physics and Mathematics. Naast zijn fundamenteel wetenschappelijke werk heeft Kadanoff zich ingezet voor de maatschappelijke rol van de natuurkunde en hij maakt demonstraties om natuurkundige verschijnselen voor een breed publiek te kunnen uitleggen. Als 'president elect' van de American Physical Society heeft hij nu de kans om zijn visie breed uit te dragen.