Corinne Le Quéré ontvangt de Dr. A.H. Heinekenprijs voor de Milieuwetenschappen 2020

3 juni 2020

De KNAW heeft de Dr. A.H. Heinekenprijs voor de Milieuwetenschappen 2020 toegekend aan Corinne Le Quéré, Royal Society onderzoekshoogleraar wetenschap van klimaatverandering aan de University of East Anglia (Norwich, Engeland). Le Quéré krijgt de prijs voor haar interdisciplinaire onderzoek naar de interactie tussen klimaatverandering en de koolstofcyclus.

De Heinekenprijzen zijn de grootste internationale wetenschapsprijzen van Nederland. Elke twee jaar worden deze toegekend aan vijf gerenommeerde onderzoekers. De prijs is in 1964 in het leven geroepen door Alfred H. Heineken, als eerbetoon aan zijn vader Dr. Henry P. Heineken. In de eerste week van juni worden de prijswinnaars van 2020 bekend gemaakt.

Le Quéré toont impact klimaatverandering op CO2-opname in de oceaan

Corinne Le Quéré heeft nauwkeurig de rol van de oceanen bij het absorberen van koolstofdioxide (CO2) bijgehouden, door in kaart te brengen welke processen hierbij betrokken zijn. Menselijke activiteiten zoals verbranding van fossiele brandstoffen en ontbossing zorgen op dit moment voor een uitstoot van ongeveer 43 gigaton aan CO2 in de atmosfeer. Ongeveer 30% wordt geabsorbeerd door bomen en planten. Oceanen nemen ongeveer 25% op, doordat CO2 aan het zeeoppervlak oplost in water en door stromingen naar de diepzee wordt getransporteerd. De resterende 45% blijft in de atmosfeer en veroorzaakt klimaatverandering.

Samen met collega’s bracht Le Quéré in kaart waarom de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer in de tijd gezien varieert. Sommige van deze variaties zijn bijvoorbeeld veroorzaakt door veranderingen in mariene productiviteit tijdens ijstijden en door veranderingen in oceanische CO2-opname vanwege veranderende zeestromen. Le Quéré was de eerste die ontdekte dat een mogelijke afzwakking in de opname van CO2 in de Antarctische Oceaan in verband kon worden gebracht met ozonafbraak en om de impact van klimaatverandering op de wereldwijde CO2-opname in de oceaan in de afgelopen decennia te kwantificeren.

Le Quéré is voorzitter van het Franse Hoge College van Staat voor Klimaat, een door president Macron ingesteld onafhankelijk adviesorgaan dat de regering adviseert hoe ze met de klimaatverandering moet omgaan. Tijdens de coronacrisis presenteerde het adviesorgaan achttien aanbevelingen die we van deze crisis kunnen leren om ons op toekomstige gezondheids- en klimaatcrises beter voor te bereiden en risico’s te verminderen. Volgens Le Quéré hebben de pandemie en klimaatverandering veel gemeenschappelijke oorzaken, in het bijzonder de onhoudbare druk die we uitoefenen op de natuur.

Over de laureaat

Corinne Le Quéré (1966), geboren in Canada, heeft zowel de Britse, Franse als Canadese nationaliteit. Zij behaalde een bachelordiploma in natuurkunde aan de University of Montréal in Canada in 1990. Twee jaar later behaalde zij haar masterdiploma Atmospheric and Oceanic Sciences aan de McGill University in Montreal. In 2,5 jaar tijd rondde zij haar promotieonderzoek in oceanografie af aan de Sorbonne in Parijs. Le Quéré deed onderzoek bij het Max Planck Institute for Biogeochemistry in Duitsland en gaf leiding aan het Tyndall Centre for Climate Change Research in Engeland. In 2019 werd zij benoemd tot Royal Society onderzoekshoogleraar wetenschap van klimaatverandering aan de School of Environmental Sciences van de University of East Anglia (Norwich, Engeland).

Le Quéré initieerde in 2004 de jaarlijkse publicatie de Global Carbon Budget, een internationaal initiatief van het Global Carbon Project om up-to-date informatie te verstrekken over koolstofemissies en hun verdeling over de atmosfeer, het land en de oceanen, inclusief hun belangrijkste aandrijvers. Die publicaties zijn van grote invloed op de klimaatwetenschap en het klimaatbeleid. Ze is auteur van het 3e, 4e en 5e rapport van het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC).

Corinne Le Quere_1_foto Neil Hall UEA-460.jpgFoto Neil Hall UEA

Over de Heinekenprijzen

De Heinekenprijzen zijn in de afgelopen vijf decennia uitgegroeid tot een internationaal gerenommeerde onderscheiding. Het zijn de meest prestigieuze prijzen voor kunst en wetenschap van Nederland. Elke twee jaar worden vijf internationaal gerenommeerde onderzoekers en één kunstenaar die in Nederland woont en werkt, geëerd. Het zijn allen laureaten die met hun werk nieuwe perspectieven bieden, onverwachte doorbraken realiseren en nieuwe wegen voor anderen openen. Sinds 2010 wordt ook de toekomstige generatie aangemoedigd. Vier veelbelovende jonge onderzoekers, werkzaam bij Nederlandse onderzoeksinstellingen, ontvangen de Heineken Young Scientists Awards.

De laureaten worden geselecteerd door jury’s die zijn samengesteld uit leden van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW), De Jonge Akademie en internationale experts. De wetenschappelijke Heinekenprijzen bedragen elk 200.000 dollar. De kunstenaar ontvangt 100.000 euro, waarvan de helft bestemd is voor een publicatie en/of tentoonstelling. De aanmoedigingsprijzen voor jonge wetenschappers bedragen elk 10.000 euro.

De Heinekenprijs is in 1964 in het leven geroepen door Alfred H. Heineken (1923-2002), als eerbetoon aan zijn vader Dr. Henry P. Heineken (1886-1971). Dat jaar werd de Dr. H.P. Heinekenprijs voor de Biochemie en Biofysica voor het eerst uitgereikt. Aan deze prijs werden vervolgens nog vijf Heinekenprijzen toegevoegd: de Dr. A.H. Heinekenprijs voor de Kunst (1988), de Geneeskunde (1989), de Milieuwetenschappen (1990) en de Historische Wetenschap (1990) en de C.L. de Carvalho-Heinekenprijs voor de Cognitieve Wetenschappen (2006).

De dochter van Alfred Heineken, Charlene L. de Carvalho-Heineken (1954), zet deze traditie voort als voorzitter van de Stichting Alfred Heineken Fondsen en de Dr. A.H. Heineken Stichting voor de Kunst, die de prijzen financieren.

Meer informatie

Voor meer informatie: www.heinekenprizes.org