Winnaars KNAW Onderwijsprijs 2020 bekend

9 juni 2020

Indrukwekkende profielwerkstukken over actuele en prikkelende onderwerpen zoals verlof van tbs’ers, het verbeteren van leerprestaties van kinderen en het voorkomen van polsblessures bij het turnen. Vanmiddag was de feestelijke uitreiking van de KNAW Onderwijsprijs voor de beste profielwerkstukken van vwo-scholieren. In elk van de vier profielen werden een eerste, tweede en derde prijs toegekend. De winnaars krijgen een toelage voor hun eerste collegejaar. 

Eerste prijzen

Profiel Cultuur & Maatschappij: Verlof bij tbs

Joyce Wiersma en Maura te Grotenhuis | ‘t Hooghe Landt, Amersfoort
Er is veel media-aandacht voor verlof bij tbs-verpleegden. Een belangrijke vraag is hoe zij op een veilige manier kunnen terugkeren in de maatschappij. Joyce Wiersma en Maura te Grotenhuis onderzochten uiteenlopende vragen omtrent tbs en kwamen uiteindelijk tot een advies aan minister Sander Dekker. 

Profiel Economie & Maatschappij: Executieve functies

Lise Klapwijk | GSR Rotterdam, Rotterdam
Executieve functies zijn de denkprocessen die ons gedrag mede in goede banen leiden. Door deze te stimuleren worden de leerprestaties van leerlingen vergroot, terwijl onderontwikkelde executieve functies kunnen leiden tot onder meer moeite met plannen en leren. Lise Klapwijk onderzocht hoe executieve functies bij kinderen (8-12 jaar) aan de hand van een zelfontworpen spel kunnen worden gestimuleerd. 

Profiel Natuur & Gezondheid: Oorzaken en preventie van polsblessures bij turnen heren

Coen Linn | CSE Zwolle (Centre for Sports & Education), Zwolle
Coen Linn (die zelf op topniveau turnt) vraagt zich af ‘hoe wij als turners in staat zijn de complexe bewegingen uit te voeren’. En misschien nog wel belangrijker: hoe voorkom je blessures? In zijn profielwerkstuk geeft hij antwoord op deze vraag. Aangezien turnen een gevarieerde sport is, heeft hij zijn onderzoek toegespitst op polsblessures. Om die zoveel mogelijk te voorkomen, ontwikkelde Coen zelf een polssteun. 

Profiel Natuur & Techniek: Artificial Intelligence

Fyor Klein Gunnewiek en Winstijn Smit | Alkwin Kollege, Uithoorn
Zelfrijdende auto’s worden steeds populairder. De technologie hierachter bestaat uit kunstmatige intelligentie, merken als Tesla en Waymo werken hier al jaren mee. Fyor Klein Gunnewiek en Winstijn Smit bouwden hun eigen zelfrijdende auto en leerden de auto met behulp van kunstmatige intelligentie om te rijden in een gecontroleerde omgeving. 

De overige winnaars: 

Cultuur & Maatschappij

  • Tweede prijs: Habemus papam in de rechtbank - Elian Lavrijsen en Catíe Joosten | Stedelijk Gymnasium, Nijmegen

Zover bekend zijn tussen 1945 tot 1981 10.000 tot 20.000 kinderen in Nederland het slachtoffer geworden van seksueel misbruik in katholieke instellingen. In dit werkstuk onderzoeken Elian Lavrijsen en Catíe Joosten of de toenmalige paus Benedictus XVI juridisch verantwoordelijk gehouden zou kunnen worden voor deze misstand en op welke manier dat het meest effectief zou kunnen. Op deze manier willen de scholieren de mogelijkheden binnen de rechtstaat testen. 

  • Derde prijs: Shakespeare's Romeo and Juliet: An Explanation of the Differences between Quartos One and Two - Marijn Boomars | Barlaeus Gymnasium, Amsterdam

Marijn Boomars onderzoekt in haar werkstuk de verschillen tussen de eerste twee versies van het wereldberoemde Romeo en Julia van Shakespeare. Op zoek naar een verklaring pluisde ze de wetenschappelijke literatuur uit en woog vervolgens de argumenten uit verschillende theorieën systematisch tegen elkaar af. In ‘debat’ met wetenschappers die haar voorgingen formuleerde ze uiteindelijk een weloverwogen eigen mening. 

Economie & Maatschappij

  • Tweede prijs: Noordoostpolder - Kirsten van Dalen, Julia Meijer en Nicole Overeem | Emelwerda College, Emmeloord

In tegenstelling tot de meeste samenlevingen die door de eeuwen heen zijn ontstaan, is de Noordoostpolder zowel sociaal als geografisch zo'n honderd jaar geleden op de tekentafel ontwikkeld. Kirsten van Dalen, Julia Meijer en Nicole Overeem kwamen erachter dat hun woonplaats, de Noordoostpolder, een geschiedenis heeft met talloze verklaringen waarom hun omgeving eruitziet zoals die er nu uitziet. Zij onderzochten welke invloed de bijzondere ontstaansgeschiedenis invloed op de huidige Noordoostpolder heeft gehad en maakten er een werkstuk én een documentaire over.  

  • Derde prijs: Insights from the Yugoslavia and Rwanda Tribunals for later and future tribunals for trialling international core crimes - Camille Lennaerts | Haarlemmermeerlyceum (BdC), Hoofddorp

Camille Lennaerts bereidt zich met haar profielwerkstuk voor op haar vervolgstudie International (business) law. Ze onderzoekt welke inzichten het Rwanda- en Joegoslaviëtribunaal hebben opgeleverd en in hoeverre deze zijn gebruikt in latere tribunalen.

Uit haar onderzoek blijkt dat deze eerste tribunalen revolutionair zijn geweest voor de aanpak van de vervolging in andere tribunalen, ook al liep dit niet zonder slag of stoot. Het werkstuk combineert oplossingen voor deze en andere problemen met inzichten uit latere tribunalen om aanbevelingen voor een ideaal toekomstig tribunaal te doen. 

Natuur & Gezondheid

  • Tweede prijs: Horen zonder oren - Sophie Aulbers en Aimée Mulderije | Van Maerlantlyceum, Eindhoven             

Sophie Aulbers en Aimée Mulderije genieten enorm van muziek. Hoe moet het voor dove mensen zijn om geen muziek te kunnen luisteren? Door het stellen van deze vraag kwamen de twee op het idee om een instrument te ontwikkelen dat doven muziek laat ervaren terwijl ze zelf de muziek maken. Nadat ze zich hadden verdiept in de manier waarop het oor werkt, hoe muziek emotie kan oproepen en dove mensen dit kunnen ervaren, zijn ze aan de slag gegaan met een prototype dat aan de hand van geluidstrillingen muziek voelbaar maakt. 

  • Derde prijs: Van instinct-machine naar emotioneel wezen - Giulia Pipolo | Vossius Gymnasium, Amsterdam

Hebben dieren emoties, vraagt Giulia Pipolo zich in haar werkstuk af. Het is een controversiële vraag die veel gedragsbiologen liever uit de weg gaan. Giulia stelt dat dieren een vorm van emoties ervaren. Maar hoever gaan deze emoties en in hoeverre zijn ze te vergelijken met menselijke emoties? Doordat het simpelweg niet mogelijk is het hele dierenrijk hierbij te betrekken, focust dit werkstuk zich op mensapen. Giulia stelt hierin onder meer de vraag wat het gegeven dat dieren emoties zouden hebben, betekent voor dierenrechten. 

Natuur & Techniek

  • Tweede prijs: Een studie over cubesat voortstuwingssystemen - Juno Schuwer | Eckartcollege, Eindhoven 

Elke dag maken we gebruik van informatie die we verkrijgen door een satelliet. Denk aan weersvoorspellingen of gps. Deze satellieten branden op den duur op in de atmosfeer. Ze zullen dus vervangen moeten worden. Juno Schuwer vraagt zich af hoe cube-satellieten op een brandstofefficiënte en goedkope manier voortgestuwd kunnen worden zodat ze langer hun werk kunnen blijven doen. De oplossing zou kunnen zijn om een raketmotor op de satelliet te zetten, maar hier is nog relatief weinig onderzoek naar gedaan. 

  • Derde prijs: Een intelligente ECG-analyse - Liron Brundel en Roy Korthout | SG Marianum, Groenlo

Atriale fibrillatie, ook wel boezemfibrilleren genoemd, is een hart- en vaatziekte waarbij de boezems in het hart onregelmatig samentrekken en er minder bloed in de hartkamers terechtkomt. Jaarlijks overlijden hier wereldwijd ongeveer 193.300 mensen aan. Liron Brundel en Roy Korthout stellen zichzelf het volgende doel: het automatiseren van de classificatie van ECG’s om zo boezemfibrilleren sneller te kunnen diagnosticeren. Hun conclusie is dat kunstmatige intelligentie een potentiële oplossing is voor het arbeidsintensieve werk dat komt kijken bij het beoordelen van ECG’s.

314 werkstukken

Een jury van wetenschappers uit verschillende disciplines beoordeelde dit jaar 314 profielwerkstukken, afkomstig van 160 scholen. De winnende leerlingen ontvangen een studiebeurs voor hun eerste collegejaar. De eerste prijs is 2000 euro, de tweede prijs 1500 euro, de derde prijs 1000 euro. Verder krijgen de docenten die de prijswinnaars begeleidden een oorkonde en scholen van de winnende leerlingen ontvangen een officiële plaquette. 

Op de website van de KNAW Onderwijsprijs vind je meer informatie over alle genomineerde vwo-werkstukken.

KNAW Onderwijsprijs 

De KNAW Onderwijsprijs wordt voor het twaalfde jaar uitgereikt. De KNAW wil met deze prijs benadrukken dat inspirerend onderwijs de basis legt voor de ontwikkeling van de wetenschap. De prijs wordt mede mogelijk gemaakt door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. De genomineerde profielwerkstukken en door de winnaars gemaakte filmpjes zijn te bekijken op www.knawonderwijsprijs.nl