Waarde van wetenschap

Wat zijn de maatschappelijke baten van investeringen in wetenschap? Op verzoek van de minister van OCW gaat een adviescommissie van de KNAW de eerste helft van 2022 deze vraag op twee manieren beantwoorden.

Doel en effect

In haar advies over de waarde van wetenschap brengt de KNAW de effecten van investeringen op brede indicatoren van welvaart en welzijn in kaart. Daarmee beantwoordt de KNAW een vraag van de minister van OCW, maar sluit ook aan bij het traject dat de planbureaus daarover recentelijk gestart zijn.

De vraag over de waarde van wetenschap volgt op een toenemend levendig maatschappelijk en politiek debat over de positie en financiering van wetenschap. Wetenschap levert zichtbare positieve bijdragen aan welzijn en welvaart, een recent voorbeeld daarvan zijn de in recordtijd ontwikkelde Covid-19-vaccins. Volgens een recent rapport van het Rathenau Instituut is het publieke vertrouwen in wetenschap in Nederland hoog. Tegelijk klinken er kritische geluiden: zijn de publieke investeringen in wetenschap verantwoord, wat leveren ze concreet op? Als onderdeel van de Kenniscoalitie pleit de KNAW zelf voor hogere investeringen in wetenschap. Het onafhankelijke advies van de commissie zal voeding geven aan dit debat.

Opdracht

De minister van OCW  heeft de KNAW verzocht de waarde van wetenschap in de brede zin van het woord in beeld te brengen en daarbij het belang van wetenschap voor het onderwijs, de ontwikkeling van de samenleving, de democratische waarde en het belang van wetenschap voor het oplossen van maatschappelijke uitdagingen duidelijk te maken.

De commissie zal een brede visie formuleren op deze verschillende aspecten van de wetenschap, te weten de culturele, educatieve, sociale, economische en democratische waarde. Nauw hiermee verbonden zijn modellen waarmee de waarde van wetenschap in kaart gebracht kan worden. De commissie zal adviseren over hoe deze modellen verder ontwikkeld of gebruikt kunnen worden.

Planning en activiteiten

Het project is gestart in december 2021 en zal in het begin van de zomer van 2022 worden afgerond. Gedurende het traject zal de commissie onder meer experts en relevante organisaties consulteren.

Commissie

Voor dit traject is een adviescommissie ingesteld onder voorzitterschap van Mirjam van Praag.