Werken voor de wetenschap

Pedro Crous (Westerdijk Instituut)

Deze keer vertellen Pedro Crous en Lorenzo Lombard (lees interview), respectievelijk directeur en postdoc bij het Westerdijk Fungal Biodiversity Institute over hun passie, de KNAW en de taak van de wetenschap.Het vernieuwende onderzoek van het Westerdijk Institute draagt bij aan het in kaart brengen en begrijpen van schimmel, en vormt zo de basis voor de aanpak van grote uitdagingen, bijv. rond voedselproductie en gezondheid.

Prof. dr. Pedro Crous

Directeur van het Westerdijk Fungal Biodiversity Institute. Hij doet onderzoek naar verschillende soorten fytopatogene (voor planten schadelijke) schimmels in land- en bosbouw. 

Wat is er mooi aan het werken bij het Westerdijk Fungal Biodiversity Institute?
‘Het Westerdijk Institute heeft de grootste verzameling levende schimmels ter wereld. We hebben met zo’n honderd medewerkers een enorme diversiteit aan kennis over schimmels, en over wat schimmels doen. Onze aanpak is behoorlijk uniek. Er zijn maar weinig vergelijkbare instituten in de wereld.’ 

Het Westerdijk Institute doet fundamenteel onderzoek aan schimmels. Wat hebben we daaraan in het dagelijks leven?
‘Ons onderzoek kan leiden naar nieuwe antibiotica, bijvoorbeeld. Maar we dragen ook bij aan een grotere voedselveiligheid. Sommige soorten schimmels op fruit kunnen ernstige ziektes van de mens veroorzaken. Wij werken aan snelle detectie van die schimmels. Detectie is ook belangrijk in bijvoorbeeld een ziekenhuis. Als je bij een infectie snel de schimmel kunt vinden die hem veroorzaakt, kun je ook snel met de juiste behandeling beginnen. Allemaal voorbeelden van hoe je met fundamenteel onderzoek uiteindelijk de kwaliteit van leven kunt verbeteren.’

U komt uit Zuid-Afrika: wat is het grootste verschil tussen Zuid-Afrika en Nederland?
‘Er zijn hier meer mogelijkheden voor langetermijnonderzoek. In Zuid-Afrika moet je veel financiering binnenhalen van bedrijven en die zijn toch meer gericht op kortetermijnonderzoek en antwoorden. Staatsfinanciering in Nederland maakt langetermijnonderzoek mogelijk’

Johanna Westerdijk had als motto: ‘werken en feesten vormt schoone geesten’. Welk feest staat in uw geheugen gegrift?
‘Ons honderdjarige bestaan in 2004. Er was toen een band, bestaande uit schimmeldeskundigen uit de hele wereld, die allemaal liedjes over schimmels en het instituut hadden gemaakt. Ze hadden maandenlang online geoefend en op het feest was de première in een grote circustent. Dat was heel speciaal. In dit Westerdijkjaar hopen we trouwens met het symposium Leading women in fungal biology in augustus op een nog groter feest. Alle sprekers op dit symposium zijn vrouwen. Daarmee betonen we ook eer aan Johanna Westerdijks leven en carrière en haar strijd voor meer vrouwen in de wetenschap. Want er zijn nog steeds te weinig vrouwen in de wetenschap.’

Diversiteit in de natuur is cruciaal. Heeft u voorbeelden van de meerwaarde van diversiteit binnen uw instituut?
‘Omdat we de grootste schimmelcollectie hebben, krijgen we veel studenten en wetenschappers uit het buitenland. Wij halen daar heel veel waarde uit. Die mensen brengen zelf ook weer schimmels mee voor onze collectie. Daarnaast is hun onderzoeksaanpak vaak toch net iets anders. Wij breiden onze verzameling uit en behouden het beste van al die onderzoeksmethoden.’

Bij welk ander KNAW-instituut zou u (weer) eens een kijkje willen nemen?
‘Voor mij is dat het Nederlands Herseninstituut. Zij doen onder meer onderzoek naar het koppelen van het brein met robotics. Hoe je via sensoren in het brein een kunstarm kunt aansturen, bijvoorbeeld. Dat zou ik wel eens van dichtbij willen zien.’

De KNAW is o.a. de stem en het geweten van de wetenschap. En pleitbezorger van fundamenteel onderzoek. Waarmee zou de KNAW nog meer aan de slag moeten?
‘De KNAW is meer dan tweehonderd jaar oud en heeft geweldig veel expertise over hoe je wetenschap kunt sturen en stimuleren. En die kennis zou pro-actief overgedragen kunnen worden naar jonge academies in ontwikkelingslanden. Daarnaast moet de KNAW natuurlijk blijven strijden voor fundamenteel onderzoek in eigen land. Het topsectorenbeleid is de doodsteek voor fundamenteel onderzoek.’

Lees ook het interview met postdoc Lorenzo Lombard



Interview: Carel Jansen