Samenweten, wat is waar en waarom

Hoe werkt wetenschap nou echt? Hoe en waarom veranderen wetenschappelijke inzichten? Wat betekent die veranderlijkheid nou echt? En hoe kunnen wetenschap en samenleving van elkaar leren? Samenweten benadert deze vragen met behulp van dialogen, trainingen en een platform.

Van mening naar maatschappelijke dialoog

‘Wetenschap is ook maar een mening’. ‘Dus dat moet omdat de wetenschap dat zegt?’ Geluiden die steeds vaker te horen zijn in het publieke debat en die de wetenschap geen goed doen. Dit vraagt om een brede aanpak om het maatschappelijk vertrouwen in wetenschappelijke kennis en kunde te herstellen en uit te bouwen. Dat ‘de wetenschap’ er soms nog niet uit is terwijl al wel om eenduidige oplossingen wordt gevraagd maakt daar zeker onderdeel van uit.

Door de betrokkenheid van burgers bij wetenschap te stimuleren groeit het wederzijds begrip en kunnen misvattingen over wetenschap en bewijsvoering worden weggenomen.

‘De dialoog tussen wetenschap en samenleving versterken – dat is ons doel.’

Wat doet Samenweten?

Door niet alleen te bevragen maar ook te doen, wil Samenweten wetenschappers ondersteunen in het samenwerken met publiek, journalisten, politici en andere maatschappelijke groepen. Dat doen we door workshops te geven, bijeenkomsten te organiseren en overzicht te bieden in de initiatieven die er zijn op gebied van wetenschap & samenleving.

Platform voor public engagement

Samenweten creëert een platform voor betrokkenheid van burgers bij wetenschap, waarbij transparantie over het proces van wetenschap en een open gesprek tussen wetenschap en samenleving centraal staan. Samenweten zal zowel bestaande initiatieven versterken als ook nieuwe activiteiten op gebied van public engagement initiëren. Zij verzamelt informatie over de effectiviteit van public engagement en zal ook de impact van haar eigen activiteiten gaan meten en die resultaten delen.

Ga eens buiten je boekje

Wetenschap staat middenin de samenleving. Daarom organiseert Samenweten workshops voor jonge wetenschappers om hun onderzoek in een bredere context te plaatsen. Tijdens de workshops gaan jonge onderzoekers in gesprek met ervaren onderzoekers, wetenschapsjournalisten en andere experts op het gebied van wetenschapscommunicatie en public engagement over de vraag hoe je burgers beter kan betrekken bij je onderzoek. Ook gaan we een aantal heel praktische opdrachten doen die onderzoekers kunnen helpen meer interacties aan te gaan met maatschappelijke organisaties.

Workshops najaar 2020

De eerste workshops voor PhD studenten en postdocs zullen online worden gehouden in oktober dit jaar. Wil je op de hoogte worden gehouden van de exacte data en wanneer de inschrijving van start gaat? Stuur dan een e-mail naar: mariette.oosterwegel@knaw.nl

Wat is de vraag?

Wetenschap betekent vragen stellen en nieuwe dingen ontdekken. Om beter opgewassen te zijn tegen die enorme stroom van nieuws uit de wetenschap helpt vragen stellen. Maar wat zijn vragen waar je echt wat aan hebt? 

Vragen zijn eigenlijk multifunctioneel gereedschap, dat je in verschillende situaties en met verschillend doel kunt inzetten. Daarom ontwikkelt Samenweten samen met het Origin Center programma’s om burgers te stimuleren meer en vooral ook effectiever vragen te stellen. Het gaat over allerlei typen vragen: waarom vragen, vragen naar de bewijsvoering van wetenschappelijke uitspraken en naar de stand van het wetenschappelijk debat, wat-betekent-dat vragen, informatie vragen, stel-dat vragen. We willen concrete instructies en andere hulpmiddelen ontwikkelen, voor burgers, communicatieprofessionals, leraren en onderzoekers zelf. Een voorbeeld van zo’n instructiepakket vind je hier.

Feiten & fabels over…

We gaan een reeks van dialogen opzetten, met als begin een platform voor informatie en meningen over plastic soep. 

Wat is waar en wat is niet waar als het gaat over gebruik van plastic, of over plastic als afval in de natuur? In dit project gaan we onderscheid maken tussen feiten, fabels en wat we nog echt niet weten over plastic. Ook zullen we een groep jonge wetenschappers en geïnteresseerde burgers bij elkaar brengen om te bediscussiëren wat we zouden willen weten over plastic. Erik van Sebille (lid van De Jonge Akademie) heeft een website gemaakt 7 mythes over plastic soep voor scholieren, die zal dienen als startpunt. EASAC heeft een advies uitgebracht Packaging plastic in the circular economy, waarin politieke, ethische, economische, technische en wetenschappelijke issues worden beschreven. Zulke bronnen geven de basis voor een vliegende start. 

Over Samenweten

Samenweten is 1 januari 2020 gestart als een project van de KNAW en wordt gefinancierd door het Ministerie van OCW. Projectleider is dr. Mariëtte Oosterwegel.